Özel çocukların gelişimi için ergoterapiden yararlanıldığını belki işitmişsinizdir. Peki, bu konuda ne kadar bilgi sahibisiniz? Ergoterapi ile merak edilenleri  Ergoterapist Selen Okay’dan öğrendik. 

Ergoterapi nedir?

Ergoterapi, anlamlı ve amaçlı aktiviteler yoluyla bireylerin sağlığını, refahını geliştiren bir sağlık mesleğidir. Ergoterapinin amacı bireylerin günlük yaşam aktivitelerinde birey için maksimum bağımsızlığı sağlamaktır. Ergoterapide bütüncül yaklaşım önemlidir. Bireylerin katılımını etkileyen faktörler, fiziksel, sosyal, çevresel olabilir. Ergoterapistler bu faktörleri değerlendirerek ortadan kaldırma veya azaltma gibi müdahalelerde bulunur.

Ergoterapist kimdir?

Ergoterapist, üniversitelerin sağlık bilimleri fakültesinde 4 yıllık ergoterapi bölümünden mezun olmuş kişilere verilen unvandır. Ergoterapistler 4 yıl boyunca temel sağlık derslerinin yanında, kognitif rehabilitasyon, el rehabilitasyonu, psikiyatrik rehabilitasyon, duyu bütünleme terapisi, ergonomi, toplum temelli rehabilitasyon, ergonomi, pediatrik rehabilitasyon, sanat terapisi, dans ve hareket terapisi, müzik terapisi, nörolojik rehabilitasyon gibi derslerde almaktadırlar ve bu alanlarda uygulamalara çıkmaktadırlar.

Ergoterapide oyun ve sanat gibi yöntemler kullanılıyor mu?

Tabi ki. Sanat yoluyla bireyler duygu ve düşüncelerini ifade edebiliyorlar. Ergoterapi müdahalelerinde bu yöntemlere sıklıkla başvuruluyor. Özellikle günümüzde psikiyatri ve geriatri alanlarında sıklıkla kullanılıyor.

Kimlerin Ergoterapiye ihtiyacı vardır? Ya da başka bir deyişle ergoterapi kimler için faydalıdır?

Ergoterapistler, sosyal katılımı kısıtlanmış toplumdan dışlanmış dezavantajlı gruplar, engelliler, sokak çocukları, gelişimsel gecikmeler, alkol ve madde bağımlıları, şiddet gören kadınlar, yaşlılar gibi tüm yaş gruplarıyla, tüm bireylerle çalışmalar gerçekleştirmektedir. Baktığımız zaman kas hastalıkları, serebral palsi, otizm ve ortopedik problemlerde aktivite eğitimleri ve duyu bütünleme terapisi gibi yaklaşımlar kullanmaktayız. Az gören veya geriatrik gruplarda ev düzenlemeleri ve aktivite performasını geliştirici yaklaşımlar gerçekleştirebiliriz. Aslında hemen hemen tüm kişilere hitap eden bir mesleğimiz var ve müdahaleler bireylere özel olarak programlanmaktadır.

Özel çocuklar için ergoterapi seanslarında nasıl çalışmalar yapılıyor? Çocuğa özel kişiselleştirilmiş bir program mı uygulanıyor? Genel bir program mı?

Özel çocuklarda çocuk için mümkün olan maksimum performansı sağlamak için her çocuğa özel planlanan yani kişiselleştirilmiş bir program uygulanıyor. Ergoterapi seanslarında yaklaşımlar tamamen çocuğun ihtiyaçlarına çocuğun performasına göre değişkenlik gösterebiliyor. Bu yaklaşımlardan bazıları kendine bakım aktiviteleri (giyinme,yeme,içme vb.) akademik becerilerin geliştirilmesi, sosyal becerilerin kazandırılması, iletişim becerilerinin geliştirilmesi, duyusal müdahalelerde bulunulması, fiziksel gelişimin desteklenmesi gibi çalışmalardan oluşuyor. Bunlar tamamen klinik gözlem ve uygulanan testler yoluyla planlanıyor.

Otizmli çocukların gelişimine katkısı nedir?

Otizm spektrum bozukluğu aslında geniş bir yelpazedir. Öncelikle otizmli çocuklarda toplumsal katılımı ve akademik becerilerin geliştirilmesi konusunda duyusal, duygusal, davranışsal, ince ve kaba motor gelişimini destekleyici yaklaşımlarda bulunuruz. Ergoterapi yaklaşımlarında otizmli çocuklarda hedeflerimiz; yaşam kalitelerini arttırmak, yaşıtlarıyla iletişim kurmalarını sağlamak, vücut farkındalıklarını arttırmak, çevre ile olan ilişkilerini geliştirmek, dikkat süresini arttırmak, motor becerileri geliştirmek, yaratıcı düşünme becerilerini geliştirmek gibi sıralanabilir. Ancak burada önemli olan nokta iyi bir değerlendirme gerçekleştirmektir. Çünkü müdahale başlangıcında belirlediğimiz hedefler her çocukta farklılık gösteriyor.